• 14u30 Toelichting bij het werk van Ines Neto dos Santos door Jessica Meuleman & het proeven van haar kombucha
• 15u00 Eline de Clercq

Eline De Clercq opent de lezing met een korte uitleg over Sawsan Gilboa, de nationale bloem van Palestina, sterk bedreigd door habitat verlies, de Palestijnse naam, botanische naam, taxonomie en gebrek aan bescherming. Gevolgd door de voorstelling van het ecofeministische tuinproject in de Academie van Antwerpen: van een begraafsplaats met Franciscaanse monniken tot een Engelse landschapstuin naar een ecologische tuin waar studenten kunnen leren van de natuur. Een combinatie van de vertaling van de publicatie ‘De Sympoiesis Tuin’ en de chronologische evolutie in de foto’s.

Eline sluit af met een gesprek over de objecten die zij uit het Mechels Broek heeft meegebracht.

Wat doe je als je op een dag merkt dat er geen toekomst is voor jou? Dat is de vraag waar ik tijdens mijn studies mee zat, toen ik te horen kreeg dat er in de beeldende kunsten geen plaats zou zijn voor mijn werk. Mijn leerkrachten waren het over eens dat ik talent heb, en dat mijn schilderijen goed zijn, maar als vrouw zou ik mijn aandacht geven aan het opvoeden van kinderen. Meer nog dan die opmerking, was het totaal gebrek aan feedback op mijn werk alsof ik niet bestond. Die dag ben ik naar de botanische tuin gegaan met de vraag ‘hoe werkt de natuur?’, want in de natuur kan ik leren wat overleven betekent, wat nodig is om te groeien en bloeien en hoe ik een plaats voor mezelf in deze wereld kan vinden.

Ik ben een schilder, tekenaar, filmmaker, schrijver, onderwijzer en tuinier. Mijn praktijk gaat over diversiteit en het belang van representatie. Ik ben wit, vrouw (een inclusieve definitie, ‘vrouw zijn’ kan alles zijn) en lesbisch. Ik schilder portretten van imaginaire en bestaande mensen, mijn schilderijen laten een ‘lesbian gaze’ zien. Mijn tekeningen zijn eenvoudige schetsen die de essentie van een beeld vatten in een paar lijnen. Samen met Anne Reijniers hebben we de kortfilm ‘Gesamthof, A Lesbian Garden’ gemaakt. Deze film documenteert het kunstproject dat ecologie ondersteunt in de oude kloostertuin tussen Morpho en Extra City. Dit tuinproject nodigt uit om te reflecteren over gender, communities, dekolonisatie, klimaat en intersectionaliteit.

In 2022 ben ik aan de Koninklijke Academie Antwerpen het onderzoeksproject The Sympoiesis Garden gestart, ‘sympoiesis’ betekent ‘samen maken’. Samen met de studenten maken we een gemeenschapstuin, een meer dan menselijk collectieve praktijk. Met de hulp van de ecofeministische denkers Donna Haraway, Anna L. Tsing, Jamaica Kindcaid en Ursula Le Guin zetten we theorie om in praktijk en herstellen we ecologie in de oude tuin van de Academie voor Schone Kunsten. Deze tuin brengt nieuwe inzichten in hoe we als kunstenaar een verschil kunnen maken in een multi-species wereld.

In dit gesprek licht ik het ecofeministische project toe in de Academie tuin en in de lesbische tuin, en hoe we van een grasveld een wilde tuin maken waar planten zelf mee kunnen beslissen waar ze willen groeien, en waar insecten, vogels en andere tuiniers deel uitmaken van het tuin collectief.

- Eline De Clercq