De werken spelen in op de technische, ruimtelijke en communicatieve infrastructuur van de tentoonstelling. De materialen variëren van zwenkwielen, Dayton audio-exciters, deurstoppers, Engels boxen en diverse gloeilampen. De talrijke toegepaste technieken omvatten onder andere versterking, analoog-naar-digitaal conversie, digitaal-naar-analoog conversie, herhaling, sequenties, aftrekking door toevoeging, vertaling en transpositie.

De tentoonstelling is samengesteld als een dynamische compositie waarin werken met verschillende tijdsduur op specifieke momenten plaatsvinden, soms gelijktijdig, soms met tussenpozen. Sommige werken zijn continu te ervaren, andere herhalen zich enkele keren per dag, en weer andere verschijnen slechts één keer in drie maanden.

De intervallen worden bepaald door onderbrekingen, open ruimtes, pauzes en volumes die zowel deel uitmaken van de individuele werken als van de compositie als geheel. Er zijn holtes in geluid naast holtes die geluid voortbrengen. Er zijn geluiden die tijd overbruggen. In deze context werken ‘afwezigheid en aanwezigheid niet als tegenpolen.’[1]

Wat als een interval van geluid net zo belangrijk is als een interval van stilte? Tijd maakt geen onderscheid tussen de twee. Een componist verwerkt stiltes in een muziekstuk, net zoals een dramaturg pauzes in een script zet en een schrijver ruimte laat in een tekst. Trinh T. Minh-ha zegt hierover: Werken met intervallen is werken met verbindingen.[2]

eye below ear onderzoekt de politieke en poëtische relaties tussen geluid, lichaam en tijd. Het richt zich vooral op vormen die als niet-normatief worden gezien binnen taal, geneeskunde, economie en maatschappij. Geïnspireerd door de titel van het essay Ear Below Eye (1985) van Trinh T. Minh-ha [3], speelt de titel van de tentoonstelling met taal en interpretatie. De omkering in de titel benadrukt geen hiërarchie, maar toont hoe betekenis verandert afhankelijk van hoe iets wordt overgebracht: als tekst, beeld of gesproken woord. In lijn met de strategieën die in de tentoonstelling worden gebruikt, omarmt de titel vergissingen en ondoorzichtigheid als creatieve krachten. Er bestaat een spanning tussen wat de titel visueel en tekstueel communiceert. Wanneer hij uitgesproken wordt, ontstaat een rijkdom aan betekenissen door de mogelijke verwarring tussen ‘eye’ en ‘I’, of tussen ‘below’ en ‘bellow’. De titel roept ook een beeld op van een herschikte fysiognomie, wat resoneert met de werken in de tentoonstelling die lichamelijke transformaties onderzoeken.

“Ik ben Alicja Melzacka en ik heb het genoegen om te werken aan de volgende tentoonstelling bij Kunsthal Mechelen. Ik ben ondertussen al een paar jaar werkzaam als curator en schrijver tussen België en Nederland en soms bijvoorbeeld Polen, waar ik vandaan kom. Ik beeldde me altijd in dat ik vertaler, schrijver of kunstenaars zou worden en de manier waarop ik werk heeft, denk ik, een beetje weg van al deze disciplines.”

— Alicja Melzacka

Sophie Fitze is curatorial fellow bij Kunsthal Mechelen en werkte nauw samen met curator Alicja Melzacka aan de expo eye below ear. Sophie Fitze is een freelance curator en kunstwerker werkzaam in Brussel. Ze onderzoekt het potentieel van ingebedde ervaringen en ontroering binnenin praktijken waarin taal en lichaam verwikkeld raken. Ze nam deel aan Curatorial Studies aan KASK in 2022/2023 en studeerde af in Beeldende Kunst van de Academie van Schone Kunsten Leipzig.

[1, 2] Trinh T. Minh-ha, ‘The Undone Interval with Annamaria Morelli’, 1996.
[3] Later opnieuw gepubliceerd als ‘Holes in the Sound Wall’, 1991.

Stad Mechelen, de Vlaamse Gemeenschap, het Mondriaan Fonds, de Ambassade van het Koninkrijk der Nederlanden in Brussel, Oostenrijks Cultuurforum in Brussel, Departement van Kunst, Cultuur, Diensten en Sport Oostenrijk, Departement Cultuur van Styrië, Hotel 3 Paardekens, Filmhuis Mechelen en Academie Mechelen.